Ga naar de inhoud 
Ademtherapeut Ingrid Del Ferro van het Del Ferro Instituut beantwoordt Linda’s vraag.
De symptomen van hyperventilatie
“Je spreekt van hyperventilatie wanneer je ademhaling te snel en/of te oppervlakkig gaat. Hyperventilatie betekent ‘teveel’ (hyper) ademen (ventilatie). Vaak wordt bij de klachten niet direct gedacht aan hyperventilatie. Jouw klachten komen inderdaad veel voor bij hyperventilatie: moeheid, kortademigheid, duizeligheid en veel zuchten. Andere symptomen kunnen zijn: hoofdpijn, tintelingen in handen, voeten, benen en/of mond, druk en/of pijn op de borst, benauwdheid, geeuwen, slecht slapen, trillen, gasvorming en druk op de maag. Als je hier drie of meer symptomen van hebt, hyperventileer je waarschijnlijk.”
Oorzaken van hyperventilatie
“De oorzaak is bijna altijd: stress. Vaak ontstaat hyperventilatie na een burn-out. Perfectionisme en/of hooggevoeligheid zijn sterke triggers. Maar hoe werkt het in je lichaam? Loodrecht op je middenrifspier – de platte spier die de borst- van de buikholte scheidt – loopt een zenuw, de nervus phrenicus, rechtstreeks naar je hersenen. Je hersenen geven jouw gemoedstoestanden direct door aan deze zenuw en daardoor ook aan je middenrifspier. Deze spier is voor 90 procent verantwoordelijk voor het ademen. Als je bijvoorbeeld schrikt, is het eerste wat je doet snel inademen en je houdt je adem in. Is er daarna ontspanning, dan adem je weer rustig uit. Ook bij stress adem je onbewust meer in, maar je ademt niet voldoende uit omdat er niet genoeg ontspanning is. Doe je dit vaker, dan raakt je ademhaling verstoord en is de verhouding zuurstof/koolzuurgas niet optimaal. Je krijgt dan geen zuurstofrijk, maar zuurstofarm bloed in je lijf. Het gevolg daarvan zijn de hyperventilatiesymptomen.”
“Er bestaat chronische en acute hyperventilatie. Dit laatste krijg je bijvoorbeeld bij plotselinge stresssituaties. Chronische hyperventilatie betekent niet dat je er nooit van afkomt, maar dat je de hele dag last hebt van symptomen. Ook een mengvorm: chronisch met aanvallen, bestaat.”
Tips en oplossingen
“Het is belangrijk dat je de vicieuze cirkel doorbreekt. Want als je je niet goed voelt, raak je vaak in paniek, waardoor je weer sneller gaat ademen en nog meer hyperventileert. Je hebt een techniek nodig waarbij je direct merkt dat de klachten afnemen. Hierdoor groeit het vertrouwen weer in je eigen lichaam. Je kunt je middenrif zó trainen dat het accent op uitademen komt te liggen en de pauze erna, in plaats van op het inademen.”
“Ook de manier waarop je ademt moet veranderen, want mensen met hyperventilatie hebben vaak een hoge borstademhaling. Vaak wordt gezegd dat je dan met je buik moet ademen, maar lucht komt niet in je buik, maar in je longen. Het is efficiënter om de middenrifspier te trainen. Omdat deze aangehecht zit aan de ribben, is het aan te bevelen om flankademhaling te leren bij een ademtherapeut. Deze stelt eerst ook vast of je inderdaad hyperventileert. Daarnaast is het goed om te werken aan je levensinstelling, bijvoorbeeld door anders om te gaan met stress en/of perfectionisme. Een mindfulnesstrainer of een psycholoog kan je daarbij begeleiden.”
